An tagama

 Ma’o ini an ipadarara ko kun Aurora, ini na hinimo ko na banig… Pagtaliwan ni Aurora, dadar’hon niya ini, nan ihatag didto kun Kanor. Kay bagaw niya, wara nag’ud nganyan sira didto sin mayad na higdaan. Nagsusuruksukan nganyan sira kun nagtutururog. May sayo-sayo’ay nganyan na banig na girisi na nan rapto na kay daanon na man ada, nan inpaparaihian nganyan san bata san in-iistaran niya….

‘Naiisip ko, kun tagpinit, o kun gab’i na nag-uuran, badi kurukuton hamok si Kanor ko… Kairo man daw, bagaw ko. Kun harani hamok an syudad, dadar’han ko nag’ud siya sin sayo pa na tamong, maski katsa, basi maginhawaan siya. Kay san uya pa siya, mahod namata ako kun katutnga, kay riniriparo ko kun mati’ano siya, kun may tamong pa, o kun sa kalilimbag, nakaluwas na sa moskitero…

‘Palabyawon ko ini na bata ko. Batog na saday pa, inkukutligan ko siya sin isda na hinunguro ko na. Insusudlayan pakakarigos. Inpapaklohan an mga kulo. Nano man na mayon ako, hinog na biyawas o kun may nahatag sin kakan’on, tinatagam’an ko siya. Nano man an mawawara sa ako, kun palabyawon ko siya sin sugad sadto? Bata ko man siya, nan ina niya ako. Ako an nagdara kaniya sa tiyan ko. Ako an naglalam kaniya batog na batog…

‘Marasa pa ngani, na nagluod pa siya. Nagkasiway lugod kami. Pero, maski sugad so’on an hinimo niya, di’ ko siya inkul’gan sin bo’ot. San maadman ko kun hain siya nan kun mati’ano an kamutangan, naogma ako syempre, naluoy, nan nahaghag…

‘Kulang man liwat an kakayahan ko. Wara man ako sin ikapadara kaniya na sintimos. Sa likuran mi, sa sulod san kudal kaabay san puno san bunga, may diyo ako na tinanom na karagumoy. Nanukbas ako, maw’ot na makabilog sin banig hali sa tagiltil na mga dahon. Mayad ngani kay mayon… Ma’o ini an ako nabilog…’

‘Aw, hain na daw si Aurora? Di’ man lugod maatraso o magbag’o an isip niya sini na kaniya pagtaliwan…’

Kay sin’o ba’ yun na Kanor na insasabi niya?’

‘Wara. An inburod kunta. Para kay pagluwas hali sa tiyan, minatay na. Mayad ngani kay wara kaperwisyo ini si Madi… Pagkusog niya batog na makuwaan, uniba an ugali. San una, sugad sin haragyuon an isip, sugad sin pirmi namungnan. Mamangno, ma’o na yo’n. Mala, mahod yadto uga’ng sa Samar an bata nganyan niya, na di’ man Kanor, kundi Adela. Kun iba na, Cecilia na tindera. Kun iba na Nonilon, na namatay nganyan sa trabaho na pagkasoldados…’

‘Kairo man, daw, ha? Mayad kay may naglalalam kaniya?’

‘Aw, maaram siya manarabaho. Kun naluya an lawas, di’ man kami napabaya na mga kararani, o maski sin’o na estranghero…’
____________________________
Retrato tabi ni Alma Jane Gamil. Salamat po.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s