Ingod: An makamas

agraryan.jg‘Maguru-guro daw do’n. Sin’ an nag-abot?’

‘Si Bikay, nagbalikbayan. Mala kay inpupurunugan. Namag-ayo ada sin patapo na tsokolate, ha ha ha.’

‘Ba’adaw kun puro sira may tsokolate, ha? Badi an bagahe so’n, ma’o na’k yun an sulod…’

‘Badi ubos ha’k an delihensya niya sa tsokolate, ha?’

‘Kunsabagay, maaram ini si Bikay magpahino-hino. Mala yo’n, kay nakabakal na man kuno sin ingod.’

‘Mayad-ayad. Makahali na daw sira do’n sa nabugsukan nira, ha? Kay di’ man baga yun kanira?’

‘Ma’o. Libre an pakibugsok. An katukal, diyo man ha’k ‘to’o.  An balay nira, di’ nira pwede padakuon o dagdagan. Di’ mapadi’anis kay kun pahalion baga. Kun borotohan, di’ sira maka’gboot san gusto nira…’

‘Makamas ini si Bikay. Kun dini ha’k ‘to’o siya magpakadanon, di’ man siya makaamot sin sugad so’n… Kulibat, pira man daw an kabaklanan?’

‘An bati ko, syete syentos singkwenta kada metro kwadrado…’

‘Ba’ah! Grabe na nag’ud an preresyuhan niyan, ha?’

‘Kun kalubihan ada, mayon pa man sin sanggatos kada metro kwadrado… Dini sa bungto, an tihataasi na bakal, tres mil kada metro kwadrado…’

‘Iya, piliw kita so’n, kay wara man kita ipabarakal, lalo wara kita ibarakal…’

‘Kun may ipabakal man kita, diin man daw makasangpot an kabaklanan? Matutunaw ha’k kadali, nan mapakarin na kita?’

‘Pwede man sa Katorse Puno. Sige pa baga an daghan san namag-istar do’n? An iba ngani, badi namista o nakisangpot sin madali, nan unibakwit na diretso…’

‘Ma’o ada yun an iba na klase sin turista. An gi-turistahi, badi pangretratuhon na’k sira…’

‘Badi…’

‘Pan’o man daw an sugad so’n, ha? May plano man ada kanira an gobyerno?’

‘Ambot. Sadto an karadtuon hamok, an Manila. Nagsusuruksukan sa maski diin na may bakante. Niyan, hasta na dini… Sa syudad, badi may maaalidad pa na delihensya. Iya, dini? Sa dagat na’k nag’ud an pakadtuan, kay sa bulod, wara na man sin maaayo o mapupurot…’

‘Ma’o. Kun parang’an, wa’ man matatamnan. Kun may tanom, mahal an abono, harayo an saod, nan barato an pabakal…’

‘Ma’o. Maski barahinon an ingod, wara man sin kasiguruhan na maayad an pagbuhay san paraoma. Pagbuburukaon hamok an daragko na tanuman…’

‘Bagaw so’n, an nakabenepisyo sini na pagbarahin sin ingod, naging mga asyendero man na saragday?’

‘Ambot daw. An tawuhan na wara ingod, ipamutang onesto, pwede man gihapon tukalan. An nakasadiri sin diyo dahil sa kamas, sugad sini kun Bikay, maglalaom ha’k sa tawuhan, ipamutang onesto na tawuhan.’

‘Makunswelo, na an iba na may ingod, binabayaan an ingod…’

‘Sugad man nag’ud so’n an tawo, iba-iba an gusto… May mga kaulangan… Maski bumaya sira, oyon pa man gihapon sa kanira an diretso. Di’ man ada angay na basta na hamok kuwaon sin iba…’

‘Ma’o man nag’ud.’
______________
Retrato tabi ni Alma Jane Gamil. Salamat po.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s